Ο Βασίλης Μπότουλας μιλάει με τον Αθηναίο ζωγράφο Στέλιο Φαϊτάκη (www.myspace.com/bizareone)

 

Μια ερώτηση που με "τρώει" εδώ και καιρό… Πιστεύεις στο Θεό? Και το ρωτάω αυτό γιατί παρ’όλο που η δουλειά σου έχει έναν καθαρά θρησκευτικό χαρακτήρα, πολλές φορές τον χάνει γιατί έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τη θεματολογία σου και τις άλλες επιρροές σου… Ή καλύτερα, φέρνει ένα γλυκό μπέρδεμα στον θεατή προκαλώντας τον να κοιτάξει με μεγαλύτερη προσοχή τη δουλειά σου. Λοιπόν, πιστεύεις?
Πιστεύω ή τουλάχιστον θέλω να πιστεύω, χωρίς πάντως να είμαι δεμένος με κανένα συγκεκριμένο δόγμα, αφού είμαι εναντίον της οργανωμένης θρησκείας. Από την άλλη, γεγονότα στη ζωή μου, παρατήρηση του Κόσμου, ένα εσωτερικό αίσθημα, ακόμη και λογική επεξεργασία με έχουν οδηγήσει στο να πιστεύω σταθερά στην ύπαρξη ενός Δημιουργού του Σύμπαντος και να ψάχνω να μάθω για Αυτόν/ή/ό, ακολουθώντας το προσωπικό μου αισθητήριο όσον αφορά τελικά το τι θα αποδεχτώ και τι όχι.

Σαν συνέπεια, θεωρώ ότι κάνω θρησκευτική ζωγραφική, ακόμα και όταν ζωγραφίζω πιο "κοσμικά" θέματα (πολιτικά κτλ.),όλα αντιμετωπίζονται υπό το πρίσμα της πνευματικότητας και αυτός είναι ένας από τους λόγους που οι χαρακτήρες μου "πλέουν" σε έναν χρυσό κόσμο.

Θεωρώ την δουλειά μου – με την έννοια του κόπου, της εργασίας που απαιτείται για να γίνει ένα έργο – ένα είδος αφιερώματος. Μαθαίνω περισσότερα προς αυτήν την κατεύθυνση αυτήν την εποχή.

f1Πώς, πότε και γιατί έγινε αυτή η επιλογή αν θέλεις, του να ασχοληθείς με αυτή τη θεματολογία και να την εκφράσεις με αυτόν τον συγκεκριμένο τρόπο?
Όπως είπα και παραπάνω, το θρησκευτικό συναίσθημα το είχα μέσα μου ανέκαθεν και απλώς βρήκε το συγκεκριμένο τρόπο να εκφραστεί. Αυτό συνέβη σταδιακά αλλά θα έλεγα ότι ένα καθοριστικό βήμα έγινε περίπου το 1999-2000, με την υιοθέτηση του Βυζαντινού ζωγραφικού κανόνα σε περιοχές των έργων, ή τέλος πάντων μιας δικής μου ερμηνείας του κανόνα αυτού. Το παράξενο, ή αστείο αν θες, είναι ότι αυτό έγινε προκειμένου να εκφράσω ιδέες που είχα μελετώντας εκείνη την εποχή βιβλία περί Ανατολικής πνευματικότητας / φιλοσοφίας και όχι το Χριστιανικό δόγμα, το οποίο ποτέ δεν θεώρησα ενδιαφέρον. Με λίγα λόγια, ασυνείδητα έβαλα στην ζωγραφική μου ένα στοιχείο το οποίο οι καταστασιακοί αποκαλούσαν "μεταστροφή", την χρησιμοποίηση δηλαδή ενός προϋπάρχοντος καλλιτεχνικού κανόνα για να εκφραστούν ιδέες ριζικά διαφορετικές από αυτές για τις οποίες ο κανόνας αυτός είχε εξ’ αρχής αναπτυχθεί.

Χρησιμοποιείς πραγματικό χρυσό στα έργα σου?
Όχι, αλλά ίσως το κάνω μελλοντικά σε κάποια έργα, αν σπουδάσω τις απαραίτητες τεχνικές. Κατέχω τις Βυζαντινές, με ενδιαφέρουν όμως πολύ περισσότερο οι Ιαπωνικές, για τις οποίες όμως είναι δύσκολο να βρω σωστές πληροφορίες.

f3Πλέον είσαι απ’ τους πιο "αθόρυβους" και "σοβαρούς" καλλιτέχνες στους τοίχους της Αθήνας. Αυτό είναι προσωπική σου επιλογή, μια διπλωματική κίνηση ή συμβαίνει απλά λόγω ηλικίας?
Και οι δυο χαρακτηρισμοί κατά τη γνώμη μου είναι προϊόντα ψευδαισθήσεων: το ότι είμαι "αθόρυβος" μάλλον έχει να κάνει με το δυστυχές γεγονός ότι δεν εμφανίζομαι πια τόσο συχνά στο δρόμο (και ναι, η ηλικία είναι σημαντικός παράγων εδώ, εφόσον αυξάνονται ραγδαία οι υποχρεώσεις), το δε "σοβαρός" είναι μεγάλη πλάνη που οφείλεται στο ότι δεν με γνωρίζεις προσωπικά (και η ηλικία, δυστυχώς, δεν έχει καταφέρει να επιφέρει σε αυτόν τον τομέα καμία βελτίωση…)!!!

Πιστεύεις πως έχουν τέλος έργα σαν τα δικά σου, στα οποία μπορείς να προσθέτεις συνεχώς λεπτομέρειες ?
Ενδιαφέρουσα ερώτηση. Ξέρεις είναι μείζον φιλοσοφικό ζήτημα για τους ζωγράφους αυτό του "πότε τελειώνει ένα έργο"…

Η απάντηση όσον αφορά εμένα είναι ότι κατά τη διάρκεια της διαδικασίας νιώθω ότι σε συγκεκριμένα στάδια το έργο μπορεί και να "τελειώσει", όπως και αφού αποφασίσω ότι αυτό έγινε, αυτό μπορεί να συνεχίσει μέχρι να ξαναέρθει σε κάποιο τέτοιο στάδιο. Είναι σαν διαδρομή με λεωφορείο: μπορείς να κατέβεις μόνο σε συγκεκριμένες στάσεις, εσύ όμως διαλέγεις πόσο μακριά στη διαδρομή θα πατήσεις το κουμπί. Προσωπικά χρησιμοποιώ το ένστικτό μου για να αποφασίσω.

f4Εσένα που δεν είσαι τόσο παράνομος ή τόσο προκλητικός όσο άλλοι καλλιτέχνες του δρόμου, πώς σε αντιμετωπίζει ο κόσμος? Έχω μια παράξενη εικόνα στο μυαλό μου με μια γιαγιά να σταματάει μπροστά από ένα έργο σου και με ευλάβεια να κάνει το σταυρό της…
Πράγματι έχει συμβεί αυτό; Δεν το γνωρίζω… Εικάζω όμως την παρέσυρε η τεχνοτροπία να το κάνει αυτό παρά η κατανόησή της για το τι ήταν αυτό που έβλεπε… Γενικά πάντως έχω μια εικόνα ότι ο κόσμος αποδέχεται αυτό που κάνω, σε συγκεκριμένες δε περιπτώσεις όπως της ΕΛΑΪΣ, η αποδοχή είναι σχεδόν καθολική. Χαίρομαι γι αυτό, δεν αποτελεί φυσικά γνώμονα για το πώς θα εξελίξω την δουλειά μου, αλλά είναι καλό ο κόσμος να εκτιμά κάτι που, σε τελική ανάλυση, γίνεται γι αυτόν (αυτό όσον αφορά την ζωγραφική σε δημόσιους χώρους εν γένει).

Αυτό που προσπαθώ εγώ από την πλευρά μου να κάνω είναι να μην είμαι ελιτιστής, να κάνω τα έργα μου όσο το δυνατόν πιο απλά στην ανάγνωσή τους ώστε να μπορεί ο καθένας να κάνει τις σκέψεις του πάνω σε αυτά, ακόμη και αρνητικές. Γνωρίζω σε ποιους απευθύνομαι, γνωρίζω το επίπεδο της εικαστικής και γενικότερα καλλιτεχνικής παιδείας στην Ελλάδα, και προσπαθώ να βάλω το λιθαράκι μου, σαν μονάδα, για την βελτίωση του. Φυσικά, άλλα είναι που χρειάζονται να γίνουν πρώτα…

f5Η Καλών Τεχνών σε βοήθησε στο να ολοκληρωθείς ως καλλιτέχνης? Στηρίζει γενικά αυτούς που θέλουν να ασχοληθούν με κάτι όχι και τόσο ακαδημαϊκό?
Με προκαλείς με αυτήν την ερώτηση να βγάλω πολύ χολή αλλά θα κρατηθώ… Η αλήθεια είναι ότι με βοήθησε η σχολή αλλά αυτό συνέβη επειδή σπούδασα με τους δικούς μου όρους και σε αυτό σημαντικό ρόλο έπαιξε αφ’ ενός η χαοτική της κατάσταση που μου έδωσε την ευκαιρία να κινούμαι όπως ήθελα μέσα σε αυτήν, κάτι που δεν θα ήταν π.χ. δυνατόν σε μια αντίστοιχη του εξωτερικού, αφ’ ετέρου η επιλογή του εργαστηρίου. Η καθηγήτριά μου, Ρένα Παπασπύρου μου έδωσε μεγάλη ηθική υποστήριξη και μάλιστα η εξέλιξη στο τωρινό μου ζωγραφικό ιδίωμα ξεκίνησε σχεδόν αμέσως με την μετεγγραφή μου στο εργαστήριό της.

Υπάρχει επίσης και μια πολύ καλή βιβλιοθήκη, το πρόγραμμα Εrasmus, η ευτυχής συγκυρία να σπουδάζω δίπλα σε καμιά δεκαπενταριά πολύ αξιόλογους συμφοιτητές και εκεί τελειώνουν τα θετικά.

Το αν γενικά η σχολή είναι σε θέση να "στηρίξει" οτιδήποτε… υπήρξα μέλος της Συγκλήτου ως εκπρόσωπος των φοιτητών για πάνω από δύο χρόνια και το ερώτημα μου φαίνεται αστείο. Η σχολή χρειάζεται τεράστιες αλλαγές και πρώτα απ’ όλα στο υψηλόβαθμο διδακτικό προσωπικό και την γραφειοκρατία της. Η νοοτροπία είναι σε λάθος κατεύθυνση, η αντίληψη για τα καλλιτεχνικά πράγματα είναι δεκαετίες πίσω, δεν υπάρχει κανένα ειλικρινές ενδιαφέρον για τους φοιτητές και τέλος πάντων καλύτερα να μην πω περισσότερα…

f6Στη δουλειά σου υπάρχουν εμφανείς οπτικές αναφορές στη μουσική. Σε έχει επηρεάσει και σε πιο εσωτερικό επίπεδο?
Κοίτα, με την ζωγραφική δεν ασχολούνται όλοι αλλά δεν γνωρίζω ούτε έναν άνθρωπο που να μην ακούει και να μην επηρεάζεται από τη μουσική έστω σε συγκεκριμένες ώρες στην καθημερινότητά του… Είναι τέχνη στην οποία σχεδόν απουσιάζει ο Λόγος και εκφράζονται καθαρά αισθήματα / συναισθήματα, με λίγα λόγια χτυπάει κατ’ ευθείαν "κέντρο" για να το θέσω και πιο απλά. Δεν είναι τυχαίο ότι όλες οι πνευματικές παραδόσεις του κόσμου την θεωρούν πολύ σημαντική και την χρησιμοποιούν. Η αλήθεια είναι ότι θα μου άρεσε ακριβώς το ίδιο να είμαι μουσικός με το να είμαι ζωγράφος και στο πίσω μέρος του μυαλού μου πάντα υπάρχει η σκέψη να ξεκινήσω μια τέτοια σπουδή σε χαλαρή βάση.

Όσον αφορά συγκεκριμένα στη ζωγραφική μου, οι επιρροές από την μουσική είναι πάμπολλες και σε πολλά επίπεδα-ο τρόπος οργάνωσης της σύνθεσης, η επανάληψη στοιχείων(δεν είναι τυχαίο ότι και στη ζωγραφική χρησιμοποιείται γι αυτά τα πράγματα ο όρος "ρυθμός" με διαφορετική σημασία κάθε φορά), το πώς χρησιμοποιείται το χρώμα(το αντίστοιχο της "μελωδίας"),επίσης εμφανίζεται και στην ίδια την εικονογραφία και πολλές φορές αποτελεί και το κεντρικό θέμα έργων μου. Το πόσο με βοηθά στο επίπεδο των ιδεών νομίζω δε ότι δεν χρειάζεται να το αναφέρω… Υπάρχουν φορές και αυτό θα ενταθεί στο μέλλον, που ένα έργο μου είναι απλώς "οπτικοποίηση" ενός κομματιού ή του τίτλου του και πάει λέγοντας…
f7

 

 

 

 

 

Mini bio

Born 1976, Athens
Lives and works in Athens.

http://www.myspace.com/bizareone

Education
1996 – 2003
Athens School of Fine Arts

Shows

2006
Anathena, DESTE foundation, Athens, curated by Marina Fokidis
What Remains is Future, Patra, curated by Nadja Argyropoulou.
5th & 6th Floor Wall Paintings, special commission for Athena Grand Hotel
Special commission for Athenaeum Intercontinental Collection, Athens

2004
Application, Perth Institute of Contemporary Arts, Perth

2003
Back to Nature 2003, 11th Biennale of Young European and Mediterranean Artist, Athens

2002
Chromopolis, Cultural Olympiad, Varius venues
The Other Half of Heaven, Vavel, 7ο International Comics Festival, Αthens

2001
Meeting of Styles, International Graffiti Festival, Wiesbaden
Never ending Story, Goethe Institute, Athens